Қысқа тұйықталу: бұл не және не істеу керек

Төбе бойымен электр сымын тарту — объектідегі фото

Қысқа тұйықталу — фазалық және нөлдік сымдардың (немесе фаза мен корпустың) жүктемені айналып өтіп тікелей түйісуі, соның салдарынан тізбектегі ток күрт артады. Сыртқы көрінісі әдетте щитте кенет тарс еткен дыбыс немесе сырылдау, қысқа мерзімді ұшқын, күйік иісі және автоматтың бірден сөнуі — жарық баяу емес, лезде өшеді.

Ықтимал себептер

  • Сым оқшауламасының зақымдалуы — уақыт өте тозған, кеміргіштер кеміріп кеткен немесе жөндеу кезінде шеге не бұрандамен зақымдалған
  • Тоқ өткізетін бөлшектерге ылғал тиюі — жоғарыдан ағу, конденсат, суға толған розетка
  • Ақаулы тұрмыстық құрылғы ішіндегі оқшауламаның тесілуі
  • «Фаза-нөл» сымдарының бұрап қосу немесе клеммасыз ескі монтаж кезіндегі сапасыз қосылысы
  • Кабельдің шамадан тыс жүктемеден біртіндеп қызып, оқшауламасының бұзылуы
  • Кеміргіштердің кабельді зақымдауы — жеке үйлер, жертөлелер, саяжай құрылыстары үшін өзекті

Қауіп

Қысқа тұйықталу кезінде зақымдалған жердегі ток қысқа уақытқа ондаған есе артады, лезде көп жылу бөлінеді — сол себепті ҚТ сәтінде кейде ұшқын көрінеді немесе тарс еткен дыбыс естіледі. Автомат уақытында сөнсе, әдетте елеулі салдары болмайды, бірақ ақаулы немесе дұрыс таңдалмаған автомат желіні тез өшіре алмауы мүмкін — сонда тұйықталу орнындағы сым соншалықты қызады, оқшауламасы ериді және өрттің шынайы қаупі туындайды.

Не істеу керек

Тарс еткен дыбыс немесе сырылдау естіліп, жарық бірден өшсе — автоматты бірден қайта қосуға тырыспаңыз
Күйік иісі сезілсе немесе тарқамаса, пәтерді немесе үйді кіріс автоматынан толығымен өшіріңіз
Зақымдалған деп болжанатын желідегі розеткалар, ажыратқыштар мен құрылғыларға қол тигізбеңіз
Бөлмені желдетіңіз
Өрт белгілері — түтін, ашық жалын — болса, бөлмеден шығып, 101 немесе 112 нөміріне қоңырау шалыңыз, содан кейін ғана электрикті шақырыңыз

Электрик қашан керек

Қысқа тұйықталудан кейін дерлік әрқашан электрик қажет — автомат жай сөніп, жарықты қайта қосуға болатын болса да, «өзінен өтіп кетті» деп сенбей, зақымдалу орнын дәл табу маңызды. Диагностикасыз автоматты қатарынан бірнеше рет қосу қауіпті: себебі жойылмаса, келесі сөнгенде автомат желіні жеткілікті тез өшіре алмауы мүмкін.

Жиі қойылатын сұрақтар

Автомат бір рет сөнді, жарық қалыпты қайта қосылды — қысқа тұйықталу болды ма, жоқ па?

Мүмкін, иә — автомат үлгеріп өшірген қысқа мерзімді тұйықталу болуы мүмкін. Қайталанбаған бір реттік сөну кейде құрылғының іске қосу тогымен байланысты болады, бірақ бұл тарс еткен дыбыспен кенет болса, жасырын зақымдануды болдырмау үшін осы желідегі сым мен құрылғыларды тексерген жөн.

Қысқа тұйықталу автоматты да сөндіретін қарапайым артық жүктемеден несімен ерекшеленеді?

Артық жүктеме — тым көп құрылғы қосылғандықтан ток біртіндеп нормадан асады, автомат лезде сөнбейді. Қысқа тұйықталу — сымдардың тікелей түйісуінен секундтың бөлігінде ток күрт секіруі, автомат дерлік лезде, көбіне тарс еткен дыбыспен немесе ұшқынмен сөнеді.

Қысқа тұйықталу орнын өз бетіңізше анықтауға бола ма?

Арнайы құралсыз — дерлік мүмкін емес, әсіресе зақымдану қабырға ішінде немесе жасырын сымда болса. Электриктер бүкіл қабырғаны кездейсоқ ашпай, кабельдің зақымдану орнын табуға арналған құралдарды пайдаланады.

Электрик керек пе?

Қоңырау шалыңыз немесе WhatsApp-қа жазыңыз — тапсырманы талқылап, кеңес береміз.

Қоңырау шалу WhatsApp
ELECTRIC ASTANA